Są relacje, które pozornie przebiegają spokojnie. Nikt nie podnosi głosu, nie ma awantur, nie ma bezpośrednich oskarżeń. A jednak coś w środku się zaciska. Czujesz, że coś jest nie tak. Słowa, które nie padają. Obietnice, które nie są dotrzymywane. Złośliwe uwagi ukryte pod płaszczykiem żartu. Unikanie rozmów. Chłód. Obojętność.

To właśnie może być bierna agresja – jedna z najtrudniejszych form napięcia w relacjach. Nie daje się jej łatwo nazwać, nie ma oczywistych śladów, ale potrafi głęboko ranić.

Czym jest bierna agresja i jak się objawia?

Bierna agresja to sposób wyrażania złości, frustracji czy niezadowolenia w sposób niebezpośredni. Zamiast otwartego konfliktu pojawia się wycofanie, opór, obojętność lub zachowania utrudniające relację bez konfrontacji. Osoba stosująca bierną agresję często nie mówi wprost, że coś ją boli, ale daje to odczuć w inny sposób – np. spóźniając się, zapominając, ignorując, ironizując.

Dla osoby, która takiej agresji doświadcza, sytuacja może być szczególnie trudna. Nie dostaje jasnego komunikatu, a jednocześnie odbiera sygnały, że coś jest nie tak. Pojawia się niepewność: czy to tylko moje wrażenie?, czy mogę to nazwać?, czy nie przesadzam?.

Bierna agresja bywa myląca – i właśnie dlatego często wywołuje frustrację, dezorientację i bezsilność.

Jakie mogą być skutki długotrwałego doświadczania biernej agresji?

• Obniżenie poczucia własnej wartości
• Ciągłe napięcie emocjonalne
• Trudności w zaufaniu i wchodzeniu w bliskie relacje
• Uczucie osamotnienia i niezrozumienia
• Złość, która nie znajduje ujścia

Co ważne bierna agresja często nie zostawia widocznych śladów, ale skutki psychiczne mogą być długofalowe. To forma relacyjnego „gaslightingu” – odbierania komuś poczucia, że to, co czuje, jest zasadne.

Jak pracuję z osobą doświadczającą biernej agresji?

W nurcie integracyjnym patrzymy szeroko – nie tylko na objawy, ale na kontekst całego życia. Praca zaczyna się od nazwania tego, co się dzieje. Od znalezienia języka dla doświadczenia, które przez długi czas mogło być nieczytelne.

1. Przywracanie zaufania do siebie

Osoby doświadczające biernej agresji często zaczynają wątpić w swoje emocje. Praca terapeutyczna pomaga im wrócić do siebie – zaufać, że to, co czują, ma znaczenie. Uczymy się odróżniać, co należy do mnie, a co nie.

2. Rozpoznawanie schematów

Czasem relacje oparte na biernej agresji nie są przypadkowe. Mogą powielać schematy z dzieciństwa – z domów, gdzie emocje były tłumione, gdzie nie wolno było się złościć. W terapii przyglądamy się tym wzorcom, by nie musiały się powtarzać.

3. Nauka stawiania granic

Osoby doświadczające biernej agresji często nie wiedzą, jak reagować. Uczą się więc ignorować, tłumaczyć sobie cudze zachowania, zaciskać zęby. W gabinecie uczymy się stawiać granice – jasno, spokojnie, z szacunkiem dla siebie.

4. Praca z ciałem i emocjami

Bierna agresja zostawia ślad w ciele – napięcia, ból brzucha, zaciśnięta szczęka. W nurcie integracyjnym korzystam także z technik pracy z ciałem i oddechem, by pomóc uwolnić trudne emocje i przywrócić równowagę.

Masz prawo powiedzieć „nie”

Doświadczanie biernej agresji to nie „fanaberia”, nie przesada. To realne doświadczenie, które zasługuje na uwagę i zrozumienie. Masz prawo do relacji, w których czujesz się bezpiecznie. Masz prawo mówić o tym, co trudne. Masz prawo stawiać granice.

Jeśli coś w tej historii jest Ci bliskie – wiedz, że można to zmieniać. Że można zacząć inaczej.

Jeśli chcesz przyjrzeć się temu co trudne i poszukać dla siebie nowych możliwości, możesz napisać do mnie bezpośrednio lub skorzystać z formularza kontaktowego.

Nie musisz wiedzieć wszystkiego od razu. Wystarczy pierwszy krok.